Opiniestuk: Vermarkting van de zorg is niet de oplossing

De leefomstandigheden in private, commerciële rusthuizen die reporter Lina Nasser voor Pano undercover in beeld bracht, verbazen jong en oud. Het is niet gemakkelijk om voldoende personeel aan de slag te houden in de ouderenzorg. Helaas heeft die personeelsdruk een schrijnende impact op de zorg en de levenskwaliteit van de bewoners. De gevolgen van deze reportage zijn groot: het onderwerp is opnieuw veelbesproken en corrigerende maatregelen krijgen sneller hun bestek. Verscherpte zorgcontroles, het opkrikken van minimumnormen, akkoorden met de sector…: aan initiatieven geen gebrek.

 

Maar eigenlijk is dat het debat van gisteren, niet van morgen. Vorig jaar nog lijstte Geert Messiaen (secretaris-generaal van de Landsbond van LM en auteur) in zijn boek ‘Gezondheidszorg, een snelweg met kruispunten’ enkele aandachtspunten op die de Federale Adviesraad Voor Ouderen aan de regering overmaakte. Natuurlijk is het een goede zaak dat de reportage de zaken in een stroomversnelling brengt. Maar al te vaak bestaat het risico om beleid te verengen tot het oplossen van die specifieke problemen die om deze of gene reden publieke verontwaardiging ontlokken. En zeker wat betreft de ouderenzorg mag het toch net ietsje meer zijn.

 

Om in de medische sfeer te blijven: de problemen in de woonzorgcentra zijn geen ziektes maar symptomen. De kern van de zaak is dat we nu al niet kunnen bijbenen met een vergrijzingsgolf die zijn hoogtepunt nog niet bereikt heeft. Vergrijzing betekent niet enkel dat mensen ouder worden maar ook dat ze talrijker worden. Ze worden vaker en langer ziek, gezondheidsproblemen stijgen en gespecialiseerde zorg is nodig. De combinatie van deze factoren leidt tot meer uitdagingen die de traditionele opdeling van sectoren en bevoegdheden (ziekteverzekering, zorg, pensioenen, psychisch welzijn,…) overstijgt.

 

Het grote voordeel aan massale maatschappelijke veranderingen als de vergrijzing is dat u ze lang op voorhand kan zien aankomen. Sommigen beseften in de jaren ’70 al wat er op ons af kwam. In zijn 6 boeken heeft Geert Messiaen herhaaldelijk op dezelfde nagel geklopt: de vergrijzing in de komende decennia wordt de ultieme lakmoesproef voor ons zorgsysteem. Dit is niet enkel exclusief Belgisch maar ook een mondiaal probleem. Heel veel maatschappijen, ook de rijkere westerse, zijn totaal niet voorbereid op de vergrijzing.

 

Bovendien is het probleem van de vergrijzing helaas niet uitsluitend een kwestie van geld (of het gebrek eraan). Natuurlijk vergt de vergrijzing grote financiële inspanningen, maar het ontbreekt ook nog teveel aan een echte ‘ouderenpolitiek’ of visie. Bijvoorbeeld: we kampen met een nijpend tekort aan geriaters. Jonge artsen tonen weinig belangstelling en universiteiten beklemtonen onvoldoende de geriatrie. Daarnaast zijn er te weinig artsen die het overzicht kunnen bewaren bij oude patiënten met meerdere aandoeningen. De geriatrie is maar één voorbeeld van hoe de vergrijzing nieuwe vraagstukken opwerpt. Ook op het vlak van inkomenszekerheid, inspraak en arbeidsparticipatie, niet-medische zorg is de nood hoog. Enkel een mentaliteitswijziging over de positie van ouderen in onze samenleving kan tot een goede oplossing leiden.

 

Tot slot is er nog de commercialisering of vermarkting van zorg. De woonzorgcentra in de reportage waren niet toevallig allemaal (dure) privérusthuizen. Door de gebrekkige voorbereiding is er veel ruimte voor verbetering. Privébedrijven zien een onvervulde zorgnood en beloven die, tegen een prijs, in te vullen. Ongeveer 1 op 6 woonzorgcentra zijn momenteel in handen van organisaties met winstoogmerk (dus geen vzw’s of OCMW’s). Helaas leiden deze zeker niet noodzakelijk tot kwaliteitsvolle zorg. Ook moet er meer aandacht besteed worden aan hulp in de thuiszorg. En niet zomaar aandacht, maar vooral middelen en visie in het kader van de vergrijzing van de bevolking.

 

En als het met woonzorgcentra die kant op gaat, waarom zouden andere subsectoren van de zorg dan niet hetzelfde lot beschoren zijn? Vandaag de woonzorgcentra, welke zorgsector morgen?

Info?

Geert Messiaen l Tel. 051 20 07 07 l geert_messiaen@hotmail.com
www.geert-messiaen.be


Like ons op facebook

Sitemap - Vief West-Vlaanderen vzw - info.west  vief.be - Site door Faromedia